Uitkeren

Inkomen en/of uitkeren is ondersteunend aan en onlosmakelijk verbonden met onze routes. Dit geldt ook voor de bijzondere bijstand en meedoen beleid als inkomensondersteuning.

Meedoen beleid en andere voorzieningen brengen wij voortdurend onder de aandacht bij onze doelgroepen om zo het bereik te vergroten. Dit is een vast communicatieonderdeel van onze organisatie. Zo hebben dit jaar de kinderkampen Humanitas extra aandacht gekregen. Humanitas organiseert jaarlijks zomerkampen voor kinderen uit probleemgezinnen of uit gezinnen waar het financieel niet mogelijk is om op vakantie te gaan.

In de brochure ‘Waar heb ik recht op’ kunnen inwoners lezen welke regelingen er zijn voor mensen met een laag inkomen. Deze brochure verspreiden wij via de sociale teams, Vaart Welzijn, Inwonersplein en diverse intermediairs en is te vinden op onze website

Preventie en streng aan de poort

Ons doel is dat iedereen weet wanneer er recht is op een uitkering en wat er bij een uitkering komt kijken. Wij zoeken onze potentiele cliënten op in scholen en buurthuizen en wij zetten onze sociale netwerken in. Door folders, brieven, bijeenkomsten en via onze website informeren wij over de mogelijkheden van een uitkering. Op die manier voorkomen wij dat aanvragers ten onrechte in de uitkering komen. Ook over dit onderwerp hebben wij een themabrief uitgegeven.

Wij voorkomen dat inwoners ten onrechte een beroep doen op de Participatiewet. Aan de poort maken wij daarom een risico inschatting. Op grond daarvan krijgt een aanvrager meer of minder aandacht. Alleen degene die recht heeft op een uitkering, krijgt deze ook (toegekend).

Naleving

Eenmaal in de uitkering zijn wij alert als het gaat om het niet naleven van de spelregels die horen bij het ontvangen van een uitkering. Vooral als het gaat om de spelregels op het gebied van re-integratie. Een maatregel wordt opgelegd als de spelregels niet worden nageleefd. Wij hebben in 2016 94 maatregelen opgelegd. Daarnaast hebben wij 100 boetes opgelegd wegens schending van de inlichtingenverplichting. Door onderzoek naar oneigenlijk gebruik van de uitkering hebben wij in 2016 275 uitkeringen beëindigd of verlaagd (in 2015 waren dit 211 uitkeringen).

Minister Plasterk heeft dit jaar extra geïnvesteerd in de aanpak van adres (gerelateerde) fraude. Volgens de minister gaat hier een preventieve werking vanuit, ontstaan er minder problemen als gevolg van over bewoning en onderverhuur en zorgt het er ook voor dat criminele activiteiten worden aangepakt en dat schrijnende gevallen waar hulpverlening nodig is eerder in beeld komen.

Ook wij hebben aandacht voor adresfraude. Zo is in samenwerking met de politie, gemeente en vreemdelingendienst een onderzoek gestart naar een aantal dubieuze adressen. In onze organisatie heeft meer dan de helft van de fraudeonderzoeken (en dus ook de ontstane terugvorderingen) een relatie met adresfraude. Het gaat dan vaak om verzwegen samenwoning of een onjuiste opgave van het domicilie.

Debiteuren en incasso

Het wordt steeds lastiger om te incasseren. Dit komt enerzijds door hogere huurlasten en hogere eigen bijdragen voor de zorg. Ook zien wij dat steeds meer cliënten meerdere en hogere schulden hebben, waardoor hun aflossingscapaciteit beperkt is. Kostendelers hebben vanaf 1 juli 2015 minder uitkering en kunnen dus minder of soms helemaal niet aflossen. Desondanks lukt het ons nog steeds om meer te incasseren dan vergelijkbare gemeenten in Nederland, zo blijkt uit de Divosa Benchmark. In 2016 wilden wij € 1,4 miljoen incasseren en dat is gelukt.

Analyse gestuurd werken

Wij hebben analyse gestuurd werken (AGW) na de geslaagde pilot van 2015 in het voorjaar 2016 definitief omarmd. De methodiek is ontwikkeld door Liaan in samenwerking met IBM en is wetenschappelijk onderbouwd. Analyse gestuurd werken is gebaseerd op data-analyse van cliëntkenmerken. Uit de analyse van deze cliëntkenmerken komen via datamining patronen en profielen naar voren die aangeven welke cliënten het meeste (fraude) risico opleveren.

Met data-analyse weet je waarnaar je zoekt en bepaal je minder vooraf wat je wilt bekijken: objectiever, sneller en slimmer. Wij hebben in 2016 ook een data analyse uitgevoerd op onze debiteuren. De profielen zijn klaar en geven zicht op cliënten die op dit moment wel betalen, maar daar op een gegeven moment ook weer mee stoppen. Wij willen graag dat zij bereid blijven om te betalen door vroegtijdig met deze groep cliënten contact op te nemen.

Bijzondere bijstand

Bijzondere bijstand is bedoeld voor bijzondere kosten, bijvoorbeeld bij ziekte of andere sociale redenen. Bijzondere bijstand is beschikbaar voor cliënten met een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm. De uitgaven voor de uitvoering van de bijzondere bijstand nemen toe. Dit komt door de verhoging van de kostensoorten bewindvoering, de deelname aan de collectieve zorgverzekering en bijzondere bijstand woninginrichting voor statushouders. Ook de verruimde spelregels meedoen beleid vanaf 1 januari 2016 en de tegemoetkoming huishoudelijke hulp zorgen voor de stijging. 

DIVOSA publiceerde in 2016 dat gemeenten sinds 2005 anderhalf tot twee keer zo veel aan bijzondere bijstand en minimabeleid uitgeven dan het budget dat ze hiervoor krijgen van het Rijk. Volgens staatsecretaris Klijnsma hoeven gemeenten voorlopig niet te rekenen op extra rijksgeld om de teruglopende budgetten voor bijzondere bijstand te compenseren.

Over deze uiteenzetting is steeds contact geweest met de Drentsche Aa gemeenten. Meer informatie staat bij de tabel bijzondere bijstand bij het onderdeel: wat heeft het gekost?

Collectieve zorgverzekering

Cliënten kunnen gebruik maken van de collectieve zorgverzekering via Zilveren Kruis Achmea of Menzis. De dekking is uitgebreid met extra vergoedingen en zij krijgen een korting op hun premie en eigen bijdrage. Deze regeling hebben wij ook sterk gepromoot. De collectieve zorgverzekering is ook beschikbaar voor cliënten met een inkomen lager dan 120% van de bijstandsnorm. Het jaar 2016 sloten wij af met 3099 deelnemers aan de collectieve ziektekostenverzekering. In 2015 waren dit 2372 deelnemers, een toename dus van 30%.

De individuele inkomenstoeslag

Dit is een toeslag op de bijstandsuitkering voor wie al drie jaar een inkomen heeft gehad dat lager is dan 120% van de bijstandsnorm en geen perspectief heeft op inkomensverbetering. De individuele inkomenstoeslag vervangt de Langdurigheidstoeslag en heeft daardoor een individueel karakter gekregen. Dit betekent dat iedereen die hiervoor in aanmerking komt eerst een aanvraag moet indienen. Ook vindt een beoordeling plaats aan de hand van de individuele omstandigheden (maatwerk). Wij hebben in 2016 1506 aanvragen toegekend. Dat is meer dan in 2015 toen wij 1375 aanvragen hebben toegekend.

Meedoen kinderen

Meedoen in de samenleving is belangrijk en zeker voor kinderen. Het meedoen beleid zorgt ervoor dat kinderen van ouders met een laag inkomen toch actief mee kunnen doen op school, kunnen sporten en kunnen meedoen aan culturele activiteiten. De gemeente Assen heeft voor 2016 besloten om de inkomensgrens te verhogen naar 120%. Hierdoor konden meer inwoners met kinderen in aanmerking komen voor deze voorzieningen. De Drentsche Aa gemeenten hebben samen besloten dat in het kader van de computerregeling ook een tablet of laptop verstrekt kan worden. Dit sluit aan bij de huidige technologische behoefte. De gemeente Tynaarlo heeft de doelgroep voor de witgoedregeling verruimd. Nu kunnen ook alleenstaanden en gehuwden zonder kinderen in aanmerking komen voor deze regeling.

Opvallend is dat de vergoedingen van internet vergoeding en brugklassers af neemt ten opzichte van de begroting. Dit komt omdat de meeste gezinnen zelf al kunnen voorzien in een internetabonnement en/of computer.

Toeslag huishoudelijke hulp

Gemeenten vergoeden in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) € 10,00 per uur voor huishoudelijke hulp. Daarnaast kunnen inwoners met een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm een extra vergoeding ontvangen. In 2016 verzorgden wij voor de Drentsche Aa gemeenten de inkomens- en vermogenstoets en handelden wij de aanvragen af tot en met de betaling. In 2016 hebben wij totaal 1342 verstrekkingen gedaan ten bedrage van € 700.000.